Ömer Hayyam

[yagmur]

Kimi dinde imanda buldu yolu
Kimi akil, bilim yolunu tuttu.
Derken ses geldi karanliklardan:
Gafiller! Doru yol ne odur, ne bu!



Bir damla sarap ver Çin senin olsun;
Bir yudumu bütün dinlerden üstün.
Söyle, ne var dünyada saraptan hos?
O aciya tatlilar feda olsun.



Dünya üç bes bilgisizin elinde;
Onlarca her bilgi kendilerinde.
Üzülme; esek esegi begenir:
Hayir var sana kötü demelerinde.

[yagmur]

Bir elde kadeh, bir elde Kuran;
Bir helaldir isimiz, bir haram.
Su yarim yamalak dünyada
Ne tam kafiriz, ne tam müslüman!

[yagmur]

Ferman sende, ama güzel yasamak bizde:
Senden ayigiz bu sarhos halimizde.
Sen insan kani içersin, biz üzüm kani:
Insaf be sultanim, kötülük hangimizde?

[yagmur]

Rahmetin var, günah islemekten korkmam;
Azigim senden, yolda çaresiz kalmam;
Mahserde lutfunla ak pak olursa yüzüm
Defterim kara yazilmis olsun, aldirmam.

[yagmur]

Akil bu kadehi övdükçe över;
Alnindan sevgiyle öptükçe öper;
Zaman Usta' ysa bu canim nesneyi
Hem yapar hem kirip bin parça eder.

[yagmur]

Ey zaman, bilmez misin ettigin kötülükleri?
Sana düser azaplarin, tövbelerin beteri.
Alçaklari besler, yoksullari ezer durursun:
Ya bunak bir ihtiyarsin, ya da esegin biri.

[yagmur]

Yel eser, umutlar savrulur gider;
Sensiz, bensiz kalir baglar bahçeler;
Altin gümüs nen varsa harcamaya bak!
Ölür gidersin, düsmanin gelir yer.

[yagmur]

Dünyada akla deger veren yok madam,
Akli az olanin parasi çok madem,
Getir su sarabi, alsin aklimizi:
Belki böyle begenir bizi el alem!

[yagmur]

Adam olduysan hesap ver kendine:
Getirdigin ne? Götürecegin ne?
Sarap içersem ölürüm diyorsun:
Içsen de öleceksin, içmesen de!

[yagmur]

Biz gerçekten bir kukla sahnesindeyiz:
Kuklaci Felek usta, kuklalar da biz.
Oyuna çikiyoruz birer, ikiser ikiser;
Bitti mi oyun, sandiktayiz hepimiz.

[yagmur]

Ramazan ayi bu yil da geldi yine;
Vurdu bukagiyi aklin bilegine;
Tanrim bu halka bir gaflet ver de bari
Ramazani Sevval sansinlar bu sene.



Bizim sarap içmemiz ne keyfimizden,
Ne dine, edebe aykiri gitmemizden;
Bir an geçmek istiyoruz kendimizden:
içip içip sarhos olmamiz bu yüzden.



Orucumu yiyorsam ramazanda
Mübarek aydan habersizim sanma:
Çileden gece oluyor da gündüzüm
Sahura kalkiyorum gün ortasinda.



Bir testici gördüm, çamur içindeydi:
Ayagi çarkinda, elinde bir testi;
Testinin basinda bir yoksulun ayagi
Kulpunda bir padisahin kellesi.

Bilir misin, yüceler yücesi Tanri,
Sarap ne zaman çosturur içenleri?
Pazar, pazartesi, sali, çarsamba, persembe,
bir de cuma, cumartesi günleri.

[yagmur]

Bu zamanda az dostun oldun, daha iyi.
Herkesle uzaktan hos bes edip geçmeli.
Can gözünü açinca görüyor ki insan
En büyük düsmaniymis en çok güvendigi.

Kim görmüs o cenneti, cehennemi?
Kim gitmis de getirmi? haberini?
Kimselerin bilmedigi bir dünya
Özlenmeye, korkulmaya deger mi?

Kendimden geçtikçe gelirim kendime,
Alçalirim çiktikça yüksek yerlere.
En garibi, içmeden sarhosum da ben,
Ayilirim her kadehi devirdikçe.

Ben kadehten çekmem artik elimi;
Tutmam senin senin kitabini, minberini.
Sen kuru bir sofrasin, ben ya? bir sapik:
Cehennemde sen mi iyi yanarsin, ben mi?

Tanri, cennette sarap içeceksin, der;
Ayni tanri nasil Sarabi haram eder?
Hamza, bir Arab' in devesini öldürmüs:
Sarabi yalniz ona haram etmis peygamber.

[yagmur]

Ey kara cübbeli senin gündüzün gece,
Tas atma dünyayi bilmek isteyenlere.
Onlat yaratanin sanati pesindeler,
Seninse, aklin abdest bozan seylerde.

[yagmur]

Hep arar dururdum, dünyaya geleli,
Alin yazisi, cenneti, cehennemi.
Hocam kesti atti, saglam bilgisiyle:
Alin yazisi, cennet cehennem sende, dedi.



Gözüm, kör degilsen, bunca mezari gör;
Dünyayi saran yalan dolanlari gör;
Krallar, padisahlar çürüyüp gitmis:
Ela gözlerine kurt dolanlari gör!

[yagmur]

Sen içmiyorsan içenleri kinama bari,
Birak aldatmacayi iki yüzlülükleri
Sarap içmem diye övünüyorsun ama;
Yedigin haltlar yaninda sarap nedir ki?